Heeft Dick Maas het nog in zich? De regisseur die in 1988 met AMSTERDAMNED liet zien dat je prima een spectaculaire actiefilm kunt maken in Nederland, heeft negen jaar geen bioscoopfilm gemaakt. Zijn laatste, PROOI, was een kritische en commerciële flop (die in China trouwens wél een hit werd). Zou het vervolg op AMSTERDAMNED een return to form zijn?
Er zwemt net als 37 jaar geleden een moorddadige duiker door de Amsterdamse grachten. De ambitieuze rechercheur Tara Lee (Holly Mae Brood) wordt op de zaak gezet en krijgt ongevraagd hulp van de inmiddels gepensioneerde Eric Visser (Huub Stapel), die in 1988 vergelijkbaar onderzoek leidde. Een legacyquel, noemen ze dat tegenwoordig, waarin de nieuwe generatie wordt bijgestaan door de held van weleer.
AMSTERDAMNED II toont zowel de krachten als de zwaktes die in al Maas’ films te zien zijn. Een sterk scenarist is hij nooit geweest, een acteursregisseur al helemaal niet. Blijkbaar staat hij er nog steeds op (zoals verteld in de documentaire DE DICK MAAS METHODE) dat de acteurs de dialogen precies zo uitspreken als ze in het script staan, wat meermaals tot onnatuurlijke scènes leidt. De introductiescène van Visser is een mooi voorbeeld: wanneer de mopperige boomer met een jonge vakkenvuller in discussie gaat over vegetarische steak, voel je mee met de onfortuinlijke actrice die teksten haar mond uit moet krijgen als ‘heel veel mensen hebben de overstap al gemaakt.’
Groter euvel is de plotstructuur. Doodlopende subplots kenmerken veel van Maas’ films, maar in AMSTERDAMNED II is zelfs sprake van een doodlopende hoofdplot. Het mysterie dat Maas opbouwt laat hij in de slotakte op belachelijke wijze instorten. Als de aftiteling begint, geloof je je ogen bijna niet. Waar is de finale gebleven, waarin het mysterie écht opgelost wordt? Is de slotscène bedoeld als cliffhanger? Krijgen we volgend jaar AMSTERDAMNED III?
Je gaat het hopen, want stilistisch laat Maas wél weer zien dat hij op hoog niveau regisseert. Zwierige droneshots en beelden van de kleurrijk belichte straten bij nacht tonen de hoofdstad op haar mooist. De verplichte grachtenachtervolging overtreft het origineel niet, maar de rechttoe rechtaan geschoten stunts zijn effectief.
Met visuele effecten gaat Maas de mist in: de overduidelijke greenscreenshots zijn nog te vergeven, de AI-momenten niet. Het gebruik van AI is sowieso een bijdrage aan de teloorgang van de filmkunst, maar wanneer het resultaat minder goed is dan wat elke amateur met After Effects in elkaar kan flansen (zoals de wegfladderende eenden en de in het water vallende Biro), is het ronduit schandalig.
Los daarvan levert Maas de lompe humor en effectieve genremomenten die je van hem mag verwachten, met vooral in de eerste helft aardige ambachtelijke gore. De typetjes zijn gelukkig niet zo tenenkrommend overdreven als in PROOI; er valt te lachen om de Amerikaanse toeristen die liever in Dubai zouden zijn en de advocaat die dronken achter het stuur kruipt, en (vooral voor de Amsterdammers) te juichen als ze eraan gaan.
Ook leuk voor onze lezers: met korte verschijningen van schrijvers Michael Helmerhorst, Jan Veering en oprichter Jan Doense is Schokkend Nieuws goed vertegenwoordigd op het scherm.
