‘A bunch of people walking!’ Zo vat de sarcastische videotheekmedewerker Randal de hele LORD OF THE RINGS-trilogie samen in CLERKS 2. De roman THE LONG WALK die Stephen King schreef onder zijn nom de plume Richard Bachman gaat ook alleen maar over een zootje mensen dat aan het lopen is, maar saai is het dystopische boek allerminst.
Een roman van bijna vierhonderd pagina’s lees je zelden in één ruk uit, een speelfilm kijk je meestal wel in één keer. Kings boek liet zich moeilijk verfilmen: plannen van George A. Romero (eind jaren tachtig) en Frank Darabont (2007) liepen nergens op uit. Toen Mike Flanagan, ook niet onbekend met King-bewerkingen, vorig jaar gevraagd werd of hij benieuwd was naar THE LONG WALK, beaamde hij dat enthousiast. Puur en alleen omdat hij het Kings meest onverfilmbare roman vond. ‘How the hell are they gonna do that?’
Dat ze het inderdaad hebben gedaan is hoe dan ook dus al reuzeknap. Regisseur Francis Lawrence heeft zijn sporen vooral verdiend met het leeuwendeel van de HUNGER GAMES-reeks en dat scenarist JT Mollner vernuftige scenario’s kan schrijven, zal iedereen beamen die STRANGE DARLING (2023), die hij ook zelf regisseerde, heeft gezien. Het eerste kwartier van THE LONG WALK doet dan ook precies wat een opening van een goede film moet doen; de kijker krijgt alleen de hoognodige informatie en verder laat Lawrence de beelden spreken.
Alles wat we de eerste seconden zien is de tekst van een e-mail die de 18-jarige Amerikaan Ray Garrity ontvangt. Hij is ingeloot om zijn staat te vertegenwoordigen als een ‘symbool van hoop’ tijdens ‘De Lange Wandeling’, waar hij en vele jongens met hem zich vrijwillig voor hebben opgegeven. De verdere feiten die de kijker via die brief krijgt, zijn dat de hele wandeling live wordt gefilmd en op elke televisiezender zal worden uitgezonden en de prijs die de winnaar krijgt: een gigantische som geld plus één enkele hartenwens die vervuld zal worden.
Dat er een luchtje aan die wandeling zit, kunnen we al snel opmaken aan de iets te grote emotie waarmee Ray’s moeder (Judy Greer in een te generiek rolletje) afscheid van hem neemt op het startterrein. Het paspoort dat hij gaf aan de man bij de slagboom krijgt hij niet terug. De wedstrijdspanning onder zijn medelopers is verre van gezond, alleen met de sympathieke Pete McVries (David Jonsson in een doorbraakrol) heeft hij meteen een klik. Dan verschijnt de Majoor ten tonele die zal fungeren als scheidsrechter, gespeeld door Mark Hamill die ter stemvoorbereiding hoogstwaarschijnlijk Swordfishtrombones van Tom Waits heeft geluisterd. Hij blaft de regels en de regels zijn simpel: er is geen finish, de wandelrace eindigt als er nog maar één van de vijftig deelnemers overeind staat. Geen slaap, geen sanitaire stops. En wie na twee waarschuwingen nog steeds een tempo lager dan drie mijl per uur (iets minder dan 5 km/u) loopt, ‘ligt eruit’. Vanaf dan begint het deel van de film waar Mike Flanagan zo naar uitkeek. Want hoe houd je een ‘bunch of people walking’ een uur lang visueel interessant?
Het is al zo snel overduidelijk wie over zullen blijven tot het eind, dat de eerste ‘schokkende twist’ niet de gewenste impact heeft. Daarvoor is nog een andere reden. Want als de eerste loper vanwege kramp te lang onder het minimale tempo heeft gelopen, wordt in close-up zijn hoofd aan flenters geschoten. Met behulp van ronduit afzichtelijke CGI. Het is werkelijk onbegrijpelijk dat er voor zo’n cruciaal moment in de film niet ergens een potje dollars over was voor goeie practical effects. Nu is het resultaat zo nep dat die hele geweldige opbouw in één klap teniet wordt gedaan. Vanaf daar zet THE LONG WALK dus ook een immer dalende lijn in.
Het uitroeien van de wandelaars van wie we toch al wisten dat ze het niet gingen halen wordt een haast routineuze affaire die grotendeels buiten beeld gebeurt. De enige echt brute dood die we nog zien is weer zo’n CGI-misbaksel zonder enige impact. Eigenlijk komen alle scènes waarmee Lawrence de bruutheid van de race in beeld wil brengen veel te geforceerd over. Want uiteraard krijgt iemand last van racekak en dat zullen we in een te lang uitgesponnen shot zien ook.
De groeiende vriendschap tussen Garrity en McVries geeft de film tenminste nog wat gravitas en een emotioneel hart; aan hun gesprekken heeft Mollner overduidelijk de meeste aandacht besteed. De overige acteurs moeten het doen met het soort sentimentele dialoogteksten waar goedkope oorlogsfilms ver in de vorige eeuw in grossierden. Je weet bijvoorbeeld direct dat de religieuze wandelaar die uit het niets opeens met gebroken stem begint te lullen over zijn moedertje thuis daarmee zijn eigen doodvonnis tekent. Al stervende zegt hij tegen iemand: ‘Beloof me dat je dit gouden kruisje teruggeeft aan mijn ouwe moedertje.’ Moet je maar net de mazzel hebben dat je het tegen de uiteindelijke winnaar hebt.
In de slotakte verzuipt THE LONG WALK in jankerige clichés en schaamteloos sentiment. Over de King-adaptaties van Romero, Darabont en Flanagan zijn de meningen verdeeld, maar die zouden als regisseur van deze lange wandeling alledrie vrij zeker met gemak een indrukwekkender film hebben afgeleverd. Mét impact en een echte stomp in je maag. Zonder ook maar een seconde op de edelkitsch-trein gesprongen te zijn, waarmee Francis Lawrence zijn film na een ijzersterk begin gierend van de rails laat vliegen.
