Joe Alves Schokkend Nieuws
Joe Alves Schokkend Nieuws
Nieuws
7 augustus 2012

‘Jaws heeft geen 3D nodig’

Joe Alves Schokkend NieuwsHollywoodstudio Universal zet het honderdjarig bestaan luister bij met de restauratie van een dertiental klassiekers. Op 15 augustus verschijnt Steven Spielbergs JAWS in een opgepoetste versie op blu-ray. SN sprak ter gelegenheid daarvan met production designer Joe Alves.

 Komende week is Alves (zie foto), die trouwens later ook het belabberde JAWS 3-D regisseerde, te gast op het ‘Jawsfest’ op het eiland Martha’s Vineyard – de oorspronkelijke opnamelocatie van JAWS in 1974. “Het wordt, naar ik begrijp, huge omdat Universal meedoet vanwege hun honderdste verjaardag en de blu-ray. Scenarist Carl Gottlieb zal er zijn en enkele acteurs, maar helaas ontbreken velen: producent Richard Zanuck overleed kort geleden, zijn partner David Brown een tijdje daarvoor, casting agent Shari Rhodes is dood, editor Verna Fields is er niet meer en twee van de drie hoofdrolspelers evenmin.” Alves zucht. “Dus het zijn Carl, ikzelf en nog wat lui die praten over de film.”

The Vineyard
“Ik ontdekte Martha’s Vineyard, ja. Auteur Peter Benchley had geen specifieke plaats voor het verhaal in gedachten en ik verkende zo’n beetje de hele oostkust. In de winter [van ’73-’74] belandde ik op The Vineyard en het was perfect: het prachtige Edgartown met zijn witte picket fences en het vissersdorp Menemsha waar we de schuur van haaienjager Quint bouwden. Toen ik Menemsha voor het eerst zag, zei ik: ‘Dit is een David Lean set’. Lean (DOCTOR ZHIVAGO) had het gebouwd kunnen hebben.”

“Al was het water perfect, in de zomer werd het er verschrikkelijk druk en hadden we enorm veel moeite om de plezierboten buiten beeld te houden. Tegenwoordig zou je ze gewoon wegfotoshoppen, maar destijds… Dat was dan ook de reden waarom ik [als associate producer] voor JAWS 2 (1978) alle water- en haaienopnames verhuisde naar Florida, waar we veel minder last hadden van ander waterverkeer. Maar The Vineyard had de perfecte sfeer.”

“Vlak voordat ik het eiland verliet liet Steven me nog een paar opnames regisseren. Toen ik terug was in L.A. was er ook nog wat te doen. Steven zei [wijzend op de scène waarin bij nacht een verlaten bootje wordt gevonden]: ‘You know, we could get another scream here’. Dus lieten we iemand bij de studio het latex hoofd van de onfortuinlijke nachtvisser stelen, ik liet in mijn achtertuin zijn boot nabouwen en in het zwembad van Verna Fields namen we het shot op van dat opduikende hoofd. Op mijn oprit namen we ook nog een shot op voor de scène waarin de mannen ‘Show me the way to go home-boom-BOOM’ zingen en de haai zich door de scheepsromp boort. Tegen het einde was JAWS een heel kleine film waar nog maar een handjevol mensen aan werkten.”

Blu-ray
 “Met het restauratieproces had ik niets te maken. Dat is postproductiewerk en ontwerpers worden daar niet bij betrokken. Ik heb begrepen dat de film beeld-voor-beeld gerestaureerd is op basis van het oorspronkelijk negatief. Het is moeilijk om op water te schieten vanwege de enorme kleurverschillen die dat oplevert. Kleurcorrectie was bij het origineel heel lastig en ik ben ervan overtuigd dat de gerestaureerde versie veel helderder zal zijn. Toegegeven: ik heb hem nog niet gezien… maar Steven is er blij mee.”

“JAWS is een klassieker vanwege zijn eenvoud. Vergelijk hem maar met Hitchcocks PSYCHO – ook zo’n simpele, maar zeer succesvolle griezelfilm. JAWS is eng omdat het idee geloofwaardig is: dat je in het water op het menu kunt staan van een reusachtige haai. Misschien niet zo groot en doortastend als de onze, maar toch. De eenvoud, regie, de drie mannen, de uitstekende montage – that’s it. En misschien heeft JAWS wel zo’n lang leven omdat er niet allemaal gimmicks in zitten.”

“In de afgelopen jaren heb ik een animatic gemaakt van de slotscène en die gebruik ik bij lezingen. Bij een animatic film je de storyboards, waardoor je een heel goed beeld krijgt van wat wel en niet gaat werken. Veertig jaar geleden ging dat niet zo makkelijk. Tijdens zijn lunchpauzes bespraken Steven en ik mijn shot-by-shot schetsen. Onze planning was heel strak en dat moest ook wel, want bij elke scène moesten we weten welke haai we moesten gebruiken, de links-naar-rechts versie of de rechts-naar-links. Steven pakte dat heel secuur aan en dat doen niet veel regisseurs hem na. Meestal maak je schetsen, werpt de regisseur er een blik op en doet hij op de set vervolgens gewoon waar hij zin in heeft. Maar in dit geval was controle essentieel. Het was een zeer gedisciplineerde shoot en voor zo’n jonge regisseur [Spielberg was 28] is dat zeer prijzenswaardig.”

3D
“Ik regisseerde JAWS 3-D [in 1983] met heel oude technologie. De 3D werd ingezet om de sequel minder obligaat te maken, maar ik had geen idee waar ik technisch gesproken aan begon. Het was een nachtmerrie. De afgelopen tijd heb ik veel discussies gehad met 3D-mensen, maar JAWS werkt niet in 3D: omdat hij een rugvin heeft kan je de haai niet de zaal in krijgen. Zijn kop kan uit het scherm komen, maar zodra zijn rugvin het kader raakt springt hij terug. Alleen slangen en speren en dat soort spul werken in 3D. Ik wilde er destijds de diepte onderwater mee tonen, maar de studio dwong me om van alles naar het publiek te smijten. Ik had onvoldoende controle. 3D is prima voor sommige films, maar JAWS heeft het niet nodig.”

 
De digitaal geremasterde en gerestaureerde blu-ray van JAWS ligt vanaf 15 augustus in de winkel.

 

 

 

Fan van horror, sci-fi en cult?

Neem een abonnement!

Ons magazine bevat nóg meer en staat vol interviews, recensies en achtergronden.
Voor slechts 35 euro valt-ie 6x per jaar op je mat!
Liever digitaal ontvangen? Dat kan ook!